(1) ΓΕΝΙΚΑ
| ΣΧΟΛΗ | Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών |
|---|
| ΤΜΗΜΑ | Κοινωνιολογίας |
|---|
| ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ | Προπτυχιακό |
|---|
| ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ | 431086 |
|---|
| ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ | Ιστορική Κοινωνιολογία (ΥΕ) |
|---|
| ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ |
ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΕΣ ΩΡΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ |
ΠΙΣΤΩΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ |
| Διαλέξεις |
3 |
6 |
| ΣΥΝΟΛΟ |
3 |
6 |
| ΤΥΠΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ | Ειδικού Υποβάθρου |
|---|
| ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ | Όχι |
|---|
| ΓΛΩΣΣΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ & ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ | Ελληνικά |
|---|
| ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΣΦΕΡΕΤΑΙ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ERASMUS | Όχι |
|---|
| ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΣΕΛΙΔΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (URL) | https://eclass.uoa.gr/courses/SOC235/ |
|---|
(2) ΜΑΘΗΣΙΑΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
Με το πέρας του μαθήματος αναμένεται ότι οι φοιτητές/τριες θα είναι σε θέση:
- Να γνωρίζουν τις βασικές πτυχές της Ιστορικής Κοινωνιολογίας, με τί ασχολείται η Ιστορική
Κοινωνιολογία, πότε καθιερώθηκε ως επιστήμη και ως μάθημα, μεταξύ άλλων.
- Να αναπαράγουν εντός της ακαδημαϊκής κοινότητας και της δημόσιας σφαίρας έναν
δόκιμο επιστημονικό λόγο αναφορικά με θέματα που συνάπτονται με τον κλάδο της
Ιστορικής Κοινωνιολογίας.
- Να αναπτύξουν κριτική σκέψη, χρησιμοποιώντας την κοινωνιολογική προσέγγιση για να
ερμηνεύσουν κοινωνικά ζητήματα, και κυρίως παραμελημένα θέματα, ειδικά την εποχή
της βιομηχανικής επανάστασης, όπως πχ. το έργο της Harriet Martineau, που θεωρείται η
«Μητέρα της Κοινωνιολογίας» και της συνεισφορά της στη διαμόρφωση της πρώιμης
κοινωνιολογικής σκέψης και μεθοδολογίας.
- Να γνωρίζουν ότι η Ιστορική Κοινωνιολογία χαρακτηρίζεται από διεπιστημονικότητα:
συμπεριλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τις σπουδές μνήμης, τη μελέτη της εθνικής και
πολιτισμικής μνήμης, που μεταβάλλονται μέσα στο χωροχρόνο από γενιά σε γενιά, από τις
αφηγήσεις των γενεών, από ιστορικά συναισθήματα, μεταξύ άλλων.
- Να αναγνωρίζουν ότι η ιστορία των γυναικών είναι παραμελημένη και παραλείπετε και ότι
ένα βασικό στοιχείο της Ιστορικής Κοινωνιολογίας είναι η εξερεύνηση παραμελημένων
θεμάτων.
- Να εισάγουν ιστορικές προοπτικές σε κρίσιμα κοινωνικά ζητήματα που μπορεί να
παραβλέπονται, να είναι «αόρατα» ή να παραγκωνίζονται: Όπως είναι ο γυναικείο λόγος.
- Να επικεντρώνονται στην αξιοποίηση και “ορατότητα” του γυναικείου λόγου και να
χρησιμοποιούν την αφήγηση και τη μνήμη ως ιστορική πηγή.
- Να διερευνούν και να συνδέουν το παρελθόν με το παρόν (πως το παρελθόν λειτουργεί,
επηρεάζει και διαμορφώνει το παρόν μας)— πως σχετίζονται με το παρελθόν οι κοινωνίες
μας— και πως τα νοήματα αυτού του παρελθόντος εξελίσσονται στο παρόν στο σήμερα.
- Να αντιλαμβάνονται μία σχέση αμοιβαιότητας (reciprocal relationship) μεταξύ των δύο
επιστημονικών κλάδων, δηλαδή της Ιστορίας και της Κοινωνιολογίας.
Γενικές Ικανότητες
- Καλλιέργεια αναστοχαστικής σκέψης και κριτικού στοχασμού,
- Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων εργαλείων: βιβλιογραφική αναζήτηση
- Παράγωγή νέων ερευνητικών ιδεών, στοιχείων και δεδομένων
- Σεβασμός στη διαφορετικότητα και την πολυπολιτισμικότητα,
- Επίδειξη κοινωνικής, επαγγελματικής και ηθικής υπευθυνότητας και ευαισθησίας σε θέματα φύλου.
(3) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ
Το μάθημα αξιοποιεί παραδείγματα από διαφορετικά ιστορικά και πολιτισμικά πλαίσια, ενισχύοντας την κριτική σκέψη και την ιστορική ερμηνεία των κοινωνικών φαινομένων. Η Ιστορική Κοινωνιολογία ασχολείται με παραμελημένα-παραγκονισμένα, «αόρατα» θέματα/ζητήματα. Ακολούθως το μάθημα εξετάζει πρωτότυπο και ανεξερεύνητο αρχειακό υλικό—τα έργα, τα ταξιδιωτικά χρονικά, τα προσωπικά ημερολόγια και τις επιστολές δυτικών περιηγητριών του 17ου, 18ου , 19ου και αρχές του 20ου αιώνα— που δεν έχει δει το φως της δημοσιότητας, σε σύγκριση με εκείνο των περιηγητών. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ένταξη της ιστορίας στη θεωρητική κατανόηση των κοινωνικών δομών και μετασχηματισμών. Εξετάζει τις μακροϊστορικές διαδικασίες κοινωνικής αλλαγής, αναδεικνύοντας τον ρόλο των κοινωνικών θεσμών, της εξουσίας και των συγκρούσεων, συμπεριλαμβάνοντας τη γυναικεία εμπειρία και δράση σε εμπόλεμες ζώνες και συγκρουσιακές συγκυρίες. Χιλιάδες γυναίκες, Ευρωπαίες και Αμερικανίδες, περιηγήθηκαν, εξερεύνησαν, έζησαν ως μόνιμοι κάτοικοι ή εργάστηκαν ως εθελόντριες, ως νοσοκόμες, ως εκπαιδευτικοί, ως γκουβερνάντες, ως ιεραπόστολοι, ως δημοσιογράφοι και ως ιατροί σε περιοχές που θεωρούνταν—κατά τις μαρτυρίες τους— βάρβαρες και επικίνδυνες για το γυναικείο φύλο. Η διδάσκουσα του μαθήματος εντόπισε και συγκέντρωσε τα έργα 252 δυτικών περιηγητριών του 17ου, 18ου, και 19ου αιώνα, στα οποία αναφέρονται τουλάχιστον 7.000 άλλες δυτικές περιηγήτριες (Kamberidou 2012; 2014, 2016, 2021; Καμπερίδου 2002). Όπως διαπιστώνεται από τη διερευνητική μας προσπάθεια, η σύγχρονη έρευνα δεν έχει δείξει το απαραίτητο ενδιαφέρον για τον εντοπισμό, την καταγραφή και τη μελέτη της γυναικείας περιήγησης, παρ’ όλο που ήταν τόσο μεγάλη!
(4) ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ & ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ – ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
| ΤΡΟΠΟΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ | Πρόσωπο με πρόσωπο |
|---|
| ΧΡΗΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ |
- Παρουσίαση-διαλέξεις με powerpoint,
- Υποστήριξη Μαθησιακής διαδικασίας μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας e-class
|
|---|
| Δραστηριότητα |
Φόρτος Εργασίας Εξαμήνου |
| Διαλέξεις |
39 |
| Αυτοτελής Μελέτη |
80 |
| Συμμετοχή σε εξετάσεις |
3 |
| Σύνολο Μαθήματος |
122 |
ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΦΟΙΤΗΤΩΝ
| Περιγραφή Διαδικασίας Αξιολόγησης | Γραπτή εξέταση
Ο τελικός βαθμός απονέμεται μετά τη συμμετοχή σε γραπτές εξετάσεις με θέματα ανάπτυξης στο τέλος του εξαμήνου.
Το μάθημα αξιολογείται (1) από την ενεργή συμμετοχή των φοιτητών/τριών στις διαλέξεις (στο μάθημα) και η ύλη των εξετάσεων συμπεριλαμβάνει (2) τις σημειώσεις που κρατούν οι φοιτητές/τριες κατά τη διάρκεια των μαθημάτων, (3) τις διαφάνειες και το υλικό/ύλη που αναρτάται στο eclass και (4) το σύγγραμμα του μαθήματος.
|
|---|
(5) ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Προτεινόμενη Βιβλιογραφία
Βασικό σύγγραμμα:
- Καμπερίδου, Ειρήνη (2014). Επιτέλους αναπνέω ελεύθερη! Γυναικείες Μαρτυρίες. Εκδόσεις “ΤΕΛΕΘΡΙΟΝ”, (Κωδικός Βιβλίου στον Εύδοξο: 41957363)
Συμπληρωματική βιβλιογραφία:
- Kamberidou, I. (2020). Revealing experiences hidden from history: Through the eyes of women travelers in the Eastern Black Sea regions in the 17th to early 20th centuries. In Port cities and maritime routes in Eastern Mediterranean 18th–21st centuries (1st edition), pages. 1063-1083. Editors: E.G. Gavra and E.N. Geogitsoyanni, Thessaloniki: Macedonia. Copy at http://www.tinyurl.com/y7nk3l4z
- Kamberidou, Irene (2016). “Interacting, Sharing and Bonding: ‘Notes of Personal Experience’ by Nineteenth Travellers.” Gender, Place and Culture, 23 (3): 381–397. Taylor & Francis, https://doi.org/10.1080/0966369X.Καμπερίδου, Ε. (2002). Η ταύτιση των περιηγητριών με το “Άλλο”. ΜΑΚΕΔΝΟΝ, Περιοδική Επιστημονική Έκδοση Σχολής Φλώρινας του Α.Π.Θ., 10, 149-160. Διατίθεται στο διαδικτυακό ισότοπο https://pergamos.lib.uoa.gr/Καμπερίδου, Ειρήνη (2023). «Η γυναικεία Περιήγηση στην Οθωμανική επικράτεια», στην Ραδιοφωνική εκπομπή ΡΙΚ: https://hub.uoa.gr/interview-of-professor-kamperidou-on-the-radio-show-euxinos-cyprus-of-rik/ [παρακαλώ στο YouTube του ΕΚΠΑ.
- Database (συνολικό έργο): Kamberidou, I. (2023). Women travelers of the 17th, 18th, 19th and early 20th centuries other Ottoman territories (Publications and Database). Women’s literature/accounts:https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3359334 https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/
Συναφή Επιστημονικά Περιοδικά
- European Journal of Social Sciences Studies
- Κοινωνιολογική Επιθεώρηση
- The Historical Review-La Revue Historique
- ΜΝΗΜΩΝ
