(1) ΓΕΝΙΚΑ
| ΣΧΟΛΗ | Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών |
|---|
| ΤΜΗΜΑ | Κοινωνιολογίας |
|---|
| ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ | Προπτυχιακό |
|---|
| ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ | 431102 |
|---|
| ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ | Κοινά και Εναλλακτικές Μορφές Διακυβέρνησης (ΥΕ) |
|---|
| ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ |
ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΕΣ ΩΡΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ |
ΠΙΣΤΩΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ |
| — |
| ΤΥΠΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ | Ειδικού Υποβάθρου |
|---|
| ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ | Όχι |
|---|
| ΓΛΩΣΣΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ & ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ | Ελληνικά |
|---|
| ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΣΦΕΡΕΤΑΙ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ERASMUS | Όχι |
|---|
| ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΣΕΛΙΔΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (URL) | |
|---|
(2) ΜΑΘΗΣΙΑΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
- Καλλιέργεια αναστοχαστικής σκέψης και κριτικού στοχασμού,
- Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων εργαλείων: βιβλιογραφική αναζήτηση, εκπόνηση project: αυτόνομη ή ομαδική εργασία
- Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
- Παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών
- Σεβασμός στη διαφορετικότητα και στην πολυπολιτισμικότητα, επίδειξη κοινωνικής, επαγγελματικής και ηθικής υπευθυνότητας και ευαισθησίας σε θέματα φύλου
(3) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ
Το μάθημα εξετάζει τις θεωρίες, τις πρακτικές και τις κοινωνικές δυναμικές των κοινών αγαθών (commons) και των εναλλακτικών μορφών διακυβέρνησης, πέρα από τα παραδοσιακά μοντέλα κράτους και αγοράς. Εστιάζει στη συλλογική διαχείριση πόρων, στη συμμετοχική δημοκρατία, στη συνεργατική οικονομία, στην αυτο-οργάνωση κοινοτήτων και στις νέες μορφές κοινωνικής και πολιτικής καινοτομίας.
Αναλύονται παραδείγματα από ψηφιακά κοινά (open source, Wikipedia), αστικά κοινά, οικολογικά κοινά, κοινωνικές συνεταιριστικές πρωτοβουλίες και τοπικές μορφές συμμετοχικής διακυβέρνησης, με στόχο την κατανόηση εναλλακτικών μοντέλων κοινωνικής οργάνωσης, βιωσιμότητας και κοινωνικής δικαιοσύνης.
Το μάθημα συνδέει θεωρία και πράξη, ενισχύοντας την κριτική σκέψη γύρω από εξουσία, δημοκρατία, συλλογική δράση και βιώσιμη ανάπτυξη.
Θεματικές Ενότητες
- Εισαγωγή στην έννοια των Κοινών (Commons)
- Θεωρίες συλλογικής δράσης και αυτο-οργάνωσης
- Το έργο της Elinor Ostrom και η διακυβέρνηση κοινών πόρων
- Κράτος, αγορά και κοινά: συγκριτικά μοντέλα διακυβέρνησης
- Συμμετοχική δημοκρατία και αποκεντρωμένη διακυβέρνηση
- Κοινωνική και αλληλέγγυα οικονομία
- Ψηφιακά κοινά και ανοικτή γνώση
- Αστικά κοινά, δημόσιος χώρος και τοπική αυτοδιοίκηση
- Περιβαλλοντικά κοινά και βιώσιμη διαχείριση φυσικών πόρων
- Κοινότητες πρακτικής, συνεργατικά εγχειρήματα και συνεταιρισμοί
- Κοινωνικά κινήματα, αυτονομία και συλλογική πολιτική δράση
- Θεσμική καινοτομία και εναλλακτικές μορφές δημόσιας πολιτικής
- Κοινά, τεχνολογία και αποκεντρωμένες πλατφόρμες (blockchain, DAO)
- Προοπτικές των κοινών για το μέλλον της δημοκρατίας και της βιωσιμότητας
(4) ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ & ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ – ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
| ΤΡΟΠΟΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ | Πρόσωπο με πρόσωπο |
|---|
| ΧΡΗΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ |
- Παρουσίαση με powerpoint
- Προβολή υποστηρικτικού οπτικοακουστικού υλικού
- Υποστήριξη Μαθησιακής διαδικασίας μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας e-class
|
|---|
| Δραστηριότητα |
Φόρτος Εργασίας Εξαμήνου |
| Διαλέξεις Εργασία |
39 |
| Εργασία |
39 |
| Αυτοτελής Μελέτη |
69 |
| Συμμετοχή σε εξετάσεις |
3 |
| Σύνολο Μαθήματος |
150 |
ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΦΟΙΤΗΤΩΝ
| Περιγραφή Διαδικασίας Αξιολόγησης |
- Παρακολούθηση και συμμετοχή (10%)
- Εκπόνηση και παρουσίαση εργασίας (40%)
- Τελική Εξέταση (50%)
Περιλαμβάνει:
- Συγκριτική αξιολόγηση θεωριών & κριτική αξιολόγηση συγκεκριμένης περίπτωσης
Αναφέρονται και είναι προσβάσιμα στο e-class
|
|---|
(5) ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Προτεινόμενη Βιβλιογραφία
- Ostrom, E. (1990), Governing the Commons, Cambridge University Press.
- Bollier, D. & Helfrich, S. (2019), Free, Fair and Alive: The Insurgent Power of the Commons, New Society.
- Hardt, M. & Negri, A. (2017), Assembly, Oxford University Press.
- Harvey, D. (2012), Rebel Cities, Verso.
- Benkler, Y. (2006), The Wealth of Networks, Yale University Press.
- De Angelis, M. (2017), Omnia Sunt Communia, Zed Books.
- Castells, M. (2015), Networks of Outrage and Hope, Polity.
- Polanyi, K. (2001), The Great Transformation, Beacon Press.
Συναφή επιστημονικά περιοδικά
- Governance (Wiley)
- Global Environmental Change (Elsevier)
